Dil altı tansiyon ilaçları her zaman doğru çözüm olmayabilir. Uzmanlar, kontrolsüz tansiyon düşüşlerinin risklerine dikkat çekiyor.
Halk arasında ani tansiyon yükselmelerinde ‘hayat kurtarıcı’ olarak bilinen dil altı ilaçlarının kullanımı her zaman güvenli olmayabilir. Kontrolsüz ve hızlı tansiyon düşüşleri beyin, kalp ve böbreklerde kalıcı hasara yol açabilir. Büyük Anadolu Samsun Hastanesi Kardiyoloji Uzmanı Doç. Dr. Oğuzhan Yücel, bu ilaçların kullanımına ilişkin uyarılarda bulundu.
Doç. Dr. Oğuzhan Yücel, ‘Halk arasında ‘dil altı tansiyon ilacı’ olarak bilinen bazı ilaçlar, ani tansiyon yükselmelerinde hızlı bir çözüm olarak görülüyor. Ancak her yüksek tansiyon durumunda bu yaklaşım doğru değildir. Tansiyonu hızlı ve kontrolsüz düşürmek, bazı hastalarda faydadan çok zarar verebilir. Bu ilaçların kullanımı, yalnızca bireysel bir tercih değil, aynı zamanda önemli bir halk sağlığı konusudur.’ ifadelerini kullandı.
Dr. Yücel, tansiyon yükseldiğinde akla ilk gelen sorunun ‘kaç çıktı’ olduğunu belirtti. Ancak hekimlik açısından daha önemli olanın, bu yükselmeye eşlik eden tehlikeli bir belirti olup olmadığını anlamak olduğunu vurguladı. Ağrı, korku, panik, uykusuzluk, stres veya kafein alımı gibi faktörlerin tansiyonu geçici olarak yükseltebileceğini söyledi. Bu nedenle tek bir ölçüme bakarak kesin hüküm vermenin her zaman doğru olmadığını dile getirdi.
Göğüs ağrısı, nefes darlığı, konuşma bozukluğu, yüzde kayma, kol veya bacakta güçsüzlük, görme kaybı, bilinç bulanıklığı, bayılma veya şiddetli baş ağrısı gibi belirtilerin, yalnızca rakamdan daha tehlikeli olabileceğini belirtti. Hekimlerin bu belirtilere odaklandığını ve konunun ‘Tansiyonum yükseldi, bir hap alayım’ kadar basit olmadığını söyledi. Bazı hastalarda evde kendi kendine ilaç almanın yerine acil tıbbi değerlendirme yapılması gerektiğini vurguladı.
Dr. Yücel, her yüksek tansiyonun acil olmadığını ancak bazılarının gerçekten acil durum teşkil ettiğini ifade etti. Tansiyon yüksek olsa da ciddi yakınması olmayan hastalarda amaçlarının dakikalar içinde sert biçimde tansiyonu düşürmek olmadığını belirtti. Bu hastalarda ölçüm doğrulanır, hasta dinlendirilir ve tedavi gerekirse hekim kontrolünde düzenlenir. Ancak yüksek tansiyona göğüs ağrısı, nefes darlığı, ani nörolojik belirti, bilinç değişikliği, görme kaybı veya konuşma bozukluğu eşlik ediyorsa durumun acil olabileceğini ve evde çözüm aramak yerine acil yardım zincirine başvurulması gerektiğini söyledi.
Özellikle ileri yaşta ve uzun süredir hipertansiyonu olan kişilerde vücudun belirli kan basıncı düzeylerine uyum sağlayabildiğini belirten Yücel, tansiyonun ani biçimde düşürülmesinin beyin, kalp ve böbrek gibi organlara giden kan akımını olumsuz etkileyebileceğini vurguladı. Panikle yapılan kontrolsüz müdahalelerin baş dönmesi, halsizlik, bayılma ve organ kanlanmasında bozulma gibi sorunlara yol açabileceğini ifade etti.
Doç. Dr. Oğuzhan Yücel, yüksek tansiyon ölçümü görüldüğünde panik yapılmaması gerektiğini belirtti. Ölçümün doğru teknikle yapılıp yapılmadığı, kişinin dinlenip dinlenmediği, kısa süre önce kahve, sigara, efor veya yoğun stres yaşanıp yaşanmadığı gibi faktörlerin önemine dikkat çekti. Uygun koşullarda birkaç dakika dinlenip ölçümün tekrarlanması gerektiğini söyledi. Başkasının ilacının kullanılmaması gerektiğini, çünkü tansiyon ilaçlarının kişiye özel tedavi planının parçası olduğunu vurguladı. Bu ilaçların ‘evde dursun, yükselince alırım’ mantığıyla genel bir çözüm gibi görülmemesi gerektiğini, aksi takdirde altta yatan tehlikeli bir durumun gözden kaçırılabileceğini belirtti.
Düzenli kullanılan tansiyon ilaçlarının hekim önerisi olmadan azaltılmasının veya kesilmesinin de sık yapılan hatalardan olduğunu dile getiren Yücel, tansiyon tedavisinin çoğu hastada günlük ve planlı bir yaklaşım gerektirdiğini ekledi.
Yücel, yüksek tansiyona şu belirtilerden birinin eşlik etmesi durumunda 112’nin aranması veya en yakın acil servise başvurulması gerektiğini sıraladı: Göğüs ağrısı veya baskı hissi, nefes darlığı, konuşma bozukluğu, yüzde kayma, kol veya bacakta güçsüzlük, ani görme kaybı veya belirgin görme bozukluğu, bilinç bulanıklığı, sersemlik veya bayılma, çok şiddetli ve alışılmadık baş ağrısı. Bu belirtiler varken konuyu yalnızca ‘tansiyon yükseldi’ diye görmenin yanıltıcı olabileceğini, çünkü yüksek tansiyonun bazen asıl sorunun nedeni değil, sonucu olabileceğini veya acil müdahale gerektiren hastalıklarla birlikte görülebileceğini belirtti.
Güncel tıbbın yüksek tansiyon yönetiminde daha seçici, kontrollü ve güvenli olma yönünde olduğunu vurgulayan Yücel, asıl amacın tansiyonu gelişigüzel ve hızla düşürmek değil, hangi hastanın gerçekten acil durumda olduğunu ayırt etmek ve tedaviyi buna göre planlamak olduğunu söyledi. Her yüksek tansiyon tablosunun ‘dil altına bir hap atıp geçsin’ anlayışıyla yönetilmemesi gerektiğini vurguladı.
Doç. Dr. Oğuzhan Yücel, yüksek tansiyonla yaşayan kişiler için en etkili korumanın düzenli takip, ilaç uyumu, tuz kısıtlaması, kilo kontrolü, egzersiz ve hekim önerilerine bağlı kalmak olduğunu belirtti. Halk arasındaki ‘dil altı tansiyon ilacı’ algısının sanıldığı kadar basit bir çözüm olmadığını, tansiyonu hızlıca düşürmenin her zaman doğru tedavi anlamına gelmediğini söyledi. Doğru yaklaşımın, doğru hastada, doğru zamanda ve doğru değerlendirmeyle belirlendiğini ekledi. Yüksek tansiyonun tek başına bir sayı olmadığını, bazen dikkatle değerlendirilmesi gereken bir uyarı olduğunu hatırlattı.
Yorum Yap